In de Vaticaanse bibliotheek is een tot nu toe onbekend handschrift van de Ethica van Baruch Spinoza gevonden. De Nederlandse filosoof Leen Spruit, verbonden aan de universiteit La Sapienza in Rome, deed de ontdekking. Dat schrijft het
NRC Handelsblad.
Het gaat om een handgeschreven versie van Spinoza’s eigen tekst uit 1675, waarmee zij ouder is dan de tekst van de Ethica zoals we deze tegenwoordig kunnen lezen. Die editie stamt uit 1678 en werd vanwege mogelijke problemen met het gezag postuum gepubliceerd. Uit de vondst blijkt dat Spinoza’s vrienden de tekst grammaticaal en stilistisch bewerkt hebben voordat zij gepubliceerd werd. Inhoudelijk zijn de teksten hetzelfde.
Spruit bekeek vorig jaar oktober in Rome een pdf-document van het Vaticaan op zijn computer. Het was een scan van een handgeschreven lijst met handschriften, in 1922 overgedragen van het archief van de Inquisitie aan de Bibliotheek van het Vaticaan. Op de lijst stonden nauwelijks titels of auteursnamen, maar vooral omschrijvingen en eerste en laatste zinnen.
In de verzameling gescande documenten ontdekte Spruit de zin ‘Alles wat voortreffelijk is, is even moeilijk als zeldzaam’ – in het Latijn. Spruit laat via het NRC Handelsblad weten deze zin onmiddellijk te herkennen als de laatste zin van de Ethica.
Een editie van de nu ontdekte versie wordt over enkele maanden gepubliceerd.
Zie
hier meer informatie over Spinoza.
Lees
hier het artikel van Erno Eskens over Spinoza, die is verschenen
Filosofie Magazine nummer 4 (mei).